{"id":4138,"date":"2025-04-19T07:51:34","date_gmt":"2025-04-19T07:51:34","guid":{"rendered":"https:\/\/globalizationinstitute.al\/?p=4138"},"modified":"2025-04-19T07:51:34","modified_gmt":"2025-04-19T07:51:34","slug":"tarifat-pasqyrojne-politike-proteksioniste","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/globalizationinstitute.al\/sq\/tarifat-pasqyrojne-politike-proteksioniste\/","title":{"rendered":"Tarifat pasqyrojn\u00eb politik\u00eb proteksioniste"},"content":{"rendered":"<p>Pavar\u00ebsisht shqet\u00ebsimeve nga komuniteti global, presidenti i ShBA Donald Trump shpalli tarifa gjith\u00ebp\u00ebrfshir\u00ebse p\u00ebr pothuajse \u00e7do vend n\u00eb bot\u00eb.<\/p>\n<p>L\u00ebvizja pritet t\u00eb rris\u00eb n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb dramatike \u00e7mimet e konsumit n\u00eb Shtetet e Bashkuara, t\u00eb dob\u00ebsoj\u00eb ekonomin\u00eb vendase dhe t\u00eb shkaktoj\u00eb pasoja shkat\u00ebrruese p\u00ebr tregtin\u00eb globale.<\/p>\n<p>Disa or\u00eb pasi presidenti amerikan Donald Trump shpalli tarifat kund\u00ebr Kin\u00ebs, Pekini tha se do t\u00eb b\u00ebnte t\u00eb nj\u00ebjt\u00ebn gj\u00eb kund\u00ebr importeve amerikane me tarifa t\u00eb tyre prej 34%.<\/p>\n<p>N\u00eb shpjegimin e vendimit, Ministria e Jashtme kineze i kujtoi komunitetit global se ShBA po vepron n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb irracionale: Kjo praktik\u00eb (e tarifave t\u00eb tep\u00ebrta) t\u00eb ShBA-s\u00eb \u201cnuk p\u00ebrputhet me rregullat e tregtis\u00eb nd\u00ebrkomb\u00ebtare, minon seriozisht t\u00eb drejtat dhe interesat legjitime t\u00eb Kin\u00ebs dhe p\u00ebrfaq\u00ebson nj\u00eb akt tipik t\u00eb ngacmimit t\u00eb nj\u00ebansh\u00ebm.\u201d<\/p>\n<p>Qeveria kineze dhe kompanit\u00eb kan\u00eb qen\u00eb t\u00eb vet\u00ebdijshme p\u00ebr k\u00ebt\u00eb rrezik dhe kan\u00eb nd\u00ebrmarr\u00eb masa p\u00ebrgatitore, prej koh\u00ebsh, duke par\u00eb \u00e7far\u00eb ndodhi n\u00eb adminisrat\u00ebn Trump I, 2016-2020, Kina \u00ebsht\u00eb m\u00eb e p\u00ebrgatitur n\u00eb k\u00ebt\u00eb administrat\u00eb t\u00eb dyt\u00eb t\u00eb Trump.<\/p>\n<p>Megjithat\u00eb, p\u00ebr shkak se Kina \u00ebsht\u00eb lokomotiva ekonomike e Azis\u00eb, p\u00ebr t\u00eb mos p\u00ebrmendur nj\u00eb kontribues t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm n\u00eb rritjen n\u00eb mbar\u00eb bot\u00ebn, fjal\u00ebt dhe veprimet e saj pas k\u00ebsaj shpalljeje ndikuan menj\u00ebher\u00eb.<\/p>\n<p>Sepse n\u00eb dy dit\u00eb tregu i aksioneve SP n\u00eb SHBA, humbi 5 trilion dollar\u00eb (p\u00ebr krahasim sa gjith\u00eb ekonomia gjermane e nj\u00eb viti).\u00a0 Ministria e Jashtme e Kin\u00ebs tha t\u00eb shtun\u00ebn se &#8220;tregu ka folur&#8221;.<\/p>\n<p>P\u00ebrgjigjja serioze, por e nevojshme dhe e p\u00ebrshtatshme e Pekinit i tregoi s\u00ebrish bot\u00ebs se nuk do t\u00eb p\u00ebrulet dhe nuk do t\u00eb n\u00ebnshtrohet. \u00a0K\u00ebto kund\u00ebrmasa nuk jan\u00eb vet\u00ebm p\u00ebr t\u00eb mbrojtur interesat e Kin\u00ebs, por edhe p\u00ebr t\u00eb mbrojtur funksionimin e q\u00ebndruesh\u00ebm t\u00eb sistemit tregtar global.<\/p>\n<p>OKB paralajm\u00ebron se rritja e tarifave do t\u00eb d\u00ebmtoj\u00eb t\u00eb pambrojturit dhe t\u00eb varfrit<\/p>\n<p>Me ekonomit\u00eb e m\u00ebdha t\u00eb gatshme p\u00ebr t\u00eb vendosur tarifa t\u00eb reja gjith\u00ebp\u00ebrfshir\u00ebse,\u00a0 paralajm\u00ebron se sistemi tregtar global po hyn n\u00eb nj\u00eb faz\u00eb kritike. JP Morgan thot\u00eb se shanset p\u00ebr recension global shkojn\u00eb n\u00eb 60% tashm\u00eb.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>Domosdoshm\u00ebria e forcimit t\u00eb bashk\u00ebpunimit Kin\u00eb-Europ\u00eb.<\/strong><\/p>\n<p>Ringjallja e politikave proteksioniste, e ilustruar nga tarifat agresive t\u00eb administrat\u00ebs Trump, p\u00ebrfaq\u00ebson jo thjesht nj\u00eb sfid\u00eb p\u00ebr kombet individuale, por nj\u00eb k\u00ebrc\u00ebnim themelor ndaj parimeve t\u00eb tregtis\u00eb s\u00eb lir\u00eb dhe stabilitetit ekonomik global.<\/p>\n<p>N\u00eb k\u00ebt\u00eb pik\u00eb kritike, Kina dhe Evropa e gjejn\u00eb veten n\u00eb nj\u00eb udh\u00ebkryq: ato ose mund t\u00eb t\u00ebrhiqen n\u00eb nacionaliz\u00ebm ekonomik ose t\u00eb krijojn\u00eb nj\u00eb aleanc\u00eb m\u00eb t\u00eb fort\u00eb q\u00eb mbron multilateralizmin duke nxitur prosperitetin e nd\u00ebrsjell\u00eb. Rruga e fundit nuk \u00ebsht\u00eb thjesht e preferueshme &#8211; \u00ebsht\u00eb e domosdoshme.<\/p>\n<p>S\u00eb bashku, Kina dhe BE-ja p\u00ebrb\u00ebjn\u00eb gati 40% t\u00eb PBB-s\u00eb globale dhe nj\u00eb t\u00eb tret\u00ebn e tregtis\u00eb bot\u00ebrore. N\u00ebse do t&#8217;i harmonizojn\u00eb politikat e tyre, ata mund t\u00eb riform\u00ebsojn\u00eb normat e tregtis\u00eb globale p\u00ebr t&#8217;i dh\u00ebn\u00eb p\u00ebrpar\u00ebsi hapjes, drejt\u00ebsis\u00eb dhe q\u00ebndrueshm\u00ebris\u00eb. N\u00eb vend q\u00eb t\u00eb pasqyrojn\u00eb qasjen e Amerik\u00ebs, t\u00eb dyja fuqit\u00eb duhet t\u00eb punojn\u00eb p\u00ebr uljen e barrierave, harmonizimin e standardeve dhe p\u00ebrshpejtimin e iniciativave t\u00eb tregtis\u00eb dixhitale dhe t\u00eb gjelb\u00ebr.<\/p>\n<p>Nj\u00eb q\u00ebndrim i unifikuar jo vet\u00ebm q\u00eb do t\u00eb zbuste d\u00ebmin e tarifave t\u00eb SHBA-s\u00eb, por gjithashtu do ta poziciononte Kin\u00ebn dhe Evrop\u00ebn si arkitekt\u00eb t\u00eb nj\u00eb rendi ekonomik m\u00eb elastik.<\/p>\n<p><strong>Nj\u00eb vizion i p\u00ebrbashk\u00ebt<\/strong><\/p>\n<p>Partneriteti duhet t\u00eb shtrihet p\u00ebrtej menaxhimit t\u00eb kriz\u00ebs aktuale. Shkatht\u00ebsia prodhuese e Kin\u00ebs dhe ekspertiza tregtare e Evrop\u00ebs plot\u00ebsojn\u00eb nj\u00ebra-tjetr\u00ebn n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb t\u00eb p\u00ebrsosur, ve\u00e7an\u00ebrisht n\u00eb energjin\u00eb e rinovueshme, IA dhe zhvillimin e infrastruktur\u00ebs. Sip\u00ebrmarrjet bashk\u00ebpunuese n\u00eb k\u00ebto fusha mund t\u00eb vendosin standarde globale duke reduktuar var\u00ebsin\u00eb nga tregjet e paq\u00ebndrueshme.<\/p>\n<p>P\u00ebr m\u00eb tep\u00ebr, t\u00eb dy ndajn\u00eb nj\u00eb angazhim (megjith\u00ebse me shpejt\u00ebsi t\u00eb ndryshme) ndaj neutralitetit t\u00eb karbonit.<\/p>\n<p>Duke forcuar lidhjet p\u00ebr t\u00eb mbrojtur interesat e p\u00ebrbashk\u00ebta dhe t\u00eb mos lejohet q\u00eb tensionet afatshkurtra t\u00eb g\u00ebrryejn\u00eb p\u00ebrparimin e dekadave.<\/p>\n<p>\u04aafar\u00eb duhet menj\u00ebher\u00eb jan\u00eb: Inkuadrimi strategjik, propozime konkrete, dhe vizion afatgjat\u00eb.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Pavar\u00ebsisht shqet\u00ebsimeve nga komuniteti global, presidenti i ShBA Donald Trump shpalli tarifa gjith\u00ebp\u00ebrfshir\u00ebse p\u00ebr pothuajse \u00e7do vend n\u00eb bot\u00eb. L\u00ebvizja pritet t\u00eb rris\u00eb n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb dramatike \u00e7mimet e konsumit n\u00eb Shtetet e Bashkuara, t\u00eb dob\u00ebsoj\u00eb ekonomin\u00eb vendase dhe t\u00eb shkaktoj\u00eb pasoja shkat\u00ebrruese p\u00ebr tregtin\u00eb globale. Disa or\u00eb pasi presidenti amerikan Donald Trump shpalli tarifat kund\u00ebr [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":4139,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[24],"tags":[],"class_list":["post-4138","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-china-observatory"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/globalizationinstitute.al\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4138","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/globalizationinstitute.al\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/globalizationinstitute.al\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/globalizationinstitute.al\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/globalizationinstitute.al\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=4138"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/globalizationinstitute.al\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4138\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4140,"href":"https:\/\/globalizationinstitute.al\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4138\/revisions\/4140"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/globalizationinstitute.al\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/media\/4139"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/globalizationinstitute.al\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=4138"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/globalizationinstitute.al\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=4138"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/globalizationinstitute.al\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=4138"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}